En düşük emekli maaşının 20 bin liraya yükseltilmesine rağmen artan yaşam maliyetleri, emekliler ve dar gelirli haneler üzerindeki baskıyı azaltmadı. Bu süreçte, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in liderliğindeki ekonomi yönetiminin yeni bir sosyal destek sistemi üzerinde çalıştığı bilgisi kamuoyuna yansıdı.
AK Parti eski Milletvekili Şamil Tayyar’ın aktardığına göre, bu yeni model “Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi” adıyla hayata geçirilecek.
ZAM YERİNE FARK ÖDEMESİ
Yeni sistem, klasik maaş artışlarından farklı bir yaklaşım benimsiyor. Buna göre devlet, hanelerin gelirini tek başına yeterli kabul etmeyecek; belirlenen geçim standardının altında kalan gelirler için doğrudan nakit destek sağlayacak.
Bu yöntemle, her hane için ayrı bir değerlendirme yapılacak ve destek tutarı kişiye özel belirlenecek. Böylece maaşı düşük olanla, aynı maaşa sahip olup ek geliri bulunanlar arasında ayrım yapılması hedefleniyor.
GELİR VE SERVET HARİTASI ÇIKARILACAK
Sistemin uygulanabilmesi için hanelerin gelir ve servet durumları detaylı şekilde analiz edilecek. Maaşlar, sosyal yardımlar, taşınır ve taşınmaz varlıklar bu değerlendirmeye dahil edilecek. Elde edilen verilerle hane için geçim indeksi karşılaştırması yapılacak.
Gelir, belirlenen sınırın altında kalıyorsa eksik kalan tutar aylık olarak ödenecek. Destek, hane ekonomik olarak güçlendiğinde otomatik şekilde kesilecek.
EMEKLİLER DE KAPSAMDA OLACAK
Yeni destek modelinin emeklileri de kapsayacağı belirtiliyor. Şamil Tayyar’ın verdiği örneğe göre, aylık 20 bin lira geliri olan bir emekli hanesi için geçim standardı 30 bin lira olarak hesaplanırsa, her ay 10 bin liralık destek sağlanacak.
Bu ödemenin emekli maaşına ek olarak yapılacağı, zam ya da ikramiye yerine geçmeyeceği ifade ediliyor.
HAZİRAN-TEMMUZ DÖNEMİ KRİTİK
Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi’nin ilk uygulamasının yaz aylarında başlaması planlanıyor. Haziran veya Temmuz aylarında seçilecek birkaç ilde pilot uygulama yapılacak. Pilot sürecin ardından sistemin kapsamının genişletilmesi değerlendirilecek.
Ekonomi yönetimi, kalıcı maaş düzenlemeleri için 2027 başını işaret ederken, bu modelin geçiş sürecinde gelir dengesini korumayı amaçladığı belirtiliyor.
YIL SONUNDA KAPSAMLI REFORM BEKLENİYOR
Öte yandan kamu çalışanlarını kapsayan maaş, sosyal haklar ve çalışma koşullarına ilişkin kapsamlı bir reform paketinin de yıl sonuna doğru Meclis’e sunulması bekleniyor. Bu düzenlemenin, emekli ve çalışan kesim arasındaki gelir dengesini yeniden ele alacağı ifade ediliyor.
