Ocak ayında yapılacak artışın hesaplanmasında yılın ikinci yarısındaki fiyat değişimleri esas alınıyor. Bu nedenle kasım ve aralık aylarında açıklanacak enflasyon, milyonlarca emeklinin yeni yıl aylığını doğrudan etkileyecek. Şu ana kadar belli olan dört aylık veriler zam hesabının önemli bölümünü ortaya koysa da nihai oran için iki aylık veri daha gerekiyor.
Kasım ve aralık enflasyonu emekli zammını nasıl belirleyecek?
SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin ocak artışı, temmuz-aralık dönemindeki altı aylık enflasyona göre hesaplanıyor. Temmuz ayında yüzde 1,78, ağustosta yüzde 1,84, eylülde yüzde 1,84 ve ekimde yüzde 2,58 aylık enflasyon kaydedildi. Bu dört ayın bileşik etkisi yaklaşık yüzde 8,28 oldu.
Kasım ve aralık aylarında açıklanacak oranlar bu birikime eklenecek. Örneğin kasım enflasyonunun yüzde 1,18, aralık enflasyonunun yüzde 0,97 olması halinde altı aylık artış yaklaşık yüzde 10,62 seviyesine çıkabilecek. Bu oran, yalnızca belirtilen iki varsayımın gerçekleşmesi halinde ortaya çıkacak.
Son iki ayın enflasyonu daha yüksek gerçekleşirse emekli zammı da artacak. Aylık fiyat artışlarının beklentilerin altında kalması halinde ise altı aylık toplam oran daha düşük olacak. Bu nedenle mevcut hesaplamalar kesin zam oranını değil, olası gelişmelerin maaşlara etkisini gösteriyor.
2027 Ocak zammı hangi tarihte netleşecek?
Zam oranının kesinleşmesi için aralık ayı enflasyon verisinin de açıklanması gerekiyor. Kasım ayına ait TÜFE verisi tek başına nihai oranı belirlemeyecek; aralık ayındaki fiyat değişimi de hesaplamaya dahil edilecek. Son veriyle birlikte temmuz-aralık döneminin toplam enflasyonu hesaplanabilecek.
Böylece SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin enflasyona bağlı ocak zammı belli olacak. Açıklanan oran, emekli aylıklarına uygulanacak artışın temelini oluşturacak. En düşük emekli aylığına ilişkin farklı bir tutar belirlenmesi halinde bunun için ayrıca karar alınması ve gerekli yasal düzenlemenin yapılması gerekecek.
En düşük emekli maaşı için 30 bin TL beklentisi nasıl oluştu?
Mevcut en düşük aylığın 23 bin 552 TL olduğu kabulüyle yüzde 10,62 artış senaryosunda yaklaşık 26 bin 53 TL hesaplanıyor. Bu tutarın 30 bin TL'yi aşması için enflasyon artışının dışında ek bir artış yapılması gerekiyor.
Yüzde 5 refah payı eklenmesi halinde yaklaşık 27 bin 355 TL, yüzde 10 eklenmesi halinde 28 bin 658 TL ortaya çıkıyor. Yüzde 15 refah payı varsayımıyla tutar 29 bin 960 TL seviyesine yaklaşıyor. Yüzde 20 refah payı senaryosunda ise 31 bin 263 TL hesaplanıyor.
Bu rakamlar, farklı refah payı oranlarının en düşük aylık üzerindeki etkisini gösteriyor. Henüz refah payı verilmesine veya oranına ilişkin kesin karar açıklanmadı. Bu nedenle 30 bin TL'yi aşan maaş hesabı da kesinleşmiş bir ödeme tutarı değil.
Seyyanen zam seçeneği için hangi rakamlar konuşuluyor?
Enflasyona bağlı artışın dışında emekli aylıklarına sabit tutarlı ödeme yapılması da seçenekler arasında değerlendiriliyor. Bu kapsamda 10 bin TL ve 15 bin TL tutarında seyyanen artış senaryoları bulunuyor. Böyle bir karar alınması halinde emeklilerin aylıklarına belirlenen sabit miktar eklenebilecek.
Seyyanen zam, enflasyon oranıyla yapılan artıştan farklı bir hesaplama yöntemi. Yüzdesel zam mevcut aylığın büyüklüğüne göre farklı tutarlarda artış oluştururken, seyyanen ödeme belirlenen sabit miktarı esas alıyor. Ancak bu seçeneklerin uygulanmasına ilişkin resmi karar bulunmadığından maaş hesaplarına kesin ödeme olarak eklenemiyor.
SSK ve Bağ-Kur emeklileri hangi tutarı esas almalı?
Emeklilerin kendi aylıkları üzerinden yapacağı hesaplamalarda önce mevcut maaşın belirlenmesi, ardından açıklanan altı aylık enflasyon oranının uygulanması gerekiyor. En düşük aylığa tamamlanan ödemelerde ise kök aylık ve yasal taban tutar farklılık gösterebildiğinden yalnızca yüzdesel hesap yeterli olmayabilir.
Ocak 2027'de ödenecek net tutar, kasım ve aralık enflasyonunun açıklanmasıyla belirlenecek zam oranına ve en düşük aylık konusunda alınacak karara göre şekillenecek. Refah payı ile seyyanen zam seçenekleri de resmi açıklama yapılması halinde hesaplamalara dahil edilecek.
