Sosyal güvenlik altyapısında uzun vadeli dengelerin korunması, düzenlemelerin hayata geçirilmesindeki en hassas parametre olarak öne çıkıyor. Geçtiğimiz dönemde yürürlüğe giren EYT yasası, ilk etapta milyonlarca kişinin tek bir günde kuruma müracaat etmesine ve emekli aylığı bağlanmasına yol açmıştı. Kademeli emeklilik taleplerinde ise kamuoyunun en çok merak ettiği husus, bu yeni adımın devletin mali kaynaklarına yapacağı etki oluyor. Uzmanlar, yürütülen ön hazırlıkların ve aktüeryel hesaplamaların Hazine ve Sosyal Güvenlik Kurumu üzerindeki baskıyı minimumda tutacak şekilde kurgulandığını dile getiriyor.
CUMHURBAŞKANLIĞI VE BAKANLIK DÜZEYİNDE HAZIRLIKLAR
Sosyal Güvenlik Kurumu bünyesinde ve Bakanlık nezdinde konuyla ilgili aktüeryel ve bütçe hesaplamalarının halihazırda yürütüldüğünü ifade eden İsa Karakaş, devletin zirvesinin de süreçten eksiksiz haberdar olduğunu aktardı.
-
Devletin Haberdarlık Düzeyi: Cumhurbaşkanı ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı da dahil olmak üzere, kamu idaresinin en üst kademesinde kademeli emeklilik beklentisine dair analizler yapılıyor.
-
Toplu Başvuru Riski Yok: Mart 2023'te yürürlüğe giren EYT'de 2 milyon kişi aynı anda kuruma başvurmuştu. Kademeli sistemde ise yaşlar yıla göre dağılacağı için kurum önünde ani bir yığılma ve finansal şok yaşanmayacak.
KADINLARIN MÜCADELESİ VE YAŞ SKALASININ İŞLEYİŞİ
Kamuoyu oluşturma sürecinde toplumsal örgütlenmenin önemine değinen Karakaş, kadın çalışanların yürüttüğü kararlı hak arayışına dikkat çekti. Kadınların işin ucundan tutmasıyla sürecin ivme kazandığını belirterek bu mücadeleye öncülük eden kadınları tebrik etti.
Sistemin işleyiş mantığına dair kritik uyarılarda bulunan uzman, vatandaşlar arasındaki "yasa çıktığı gün derhal emekli olacağım" algısının yanlış olduğunu vurguladı. Kademeli sistemde tek ve standart bir emeklilik yaşı yer almayacak. 9 Eylül 1999 ile 2008 arasındaki tarihlerde işe girenler için kademeli yaş cetvelleri oluşturulacak. Sigortalı tescil tarihi ne kadar eski olursa, mükellefe sağlanan yaş avantajı o kadar yüksek olacak. Böylece hem 17-20 yıllık devasa yaş uçurumları kapatılacak hem de kademeli bir geçiş sağlanacak.
