Milli Teknoloji Hamlesi vizyonu doğrultusunda kurulacak Milli Teknoloji Atölyeleri ile gençlerin hayallerini, fikirlerini ve projelerini gerçeğe dönüştürebilecekleri güçlü bir üretim ve gelişim ekosistemi oluşturulması hedefleniyor. Atatürk Üniversitesi'nde kurulacak Milli Teknoloji Atölyesi ile teknoloji geliştiren, üreten ve ülkenin yarınlarına yön verecek gençlere önemli imkânlar sunulacağı ifade edildi. Milli Teknoloji Atölyesi'nde bilim ve teknoloji yarışmalarına katılan öğrenci takımlarına makine, teknik altyapı, teçhizat ve sarf malzeme desteği sağlanacağı, aynı zamanda yerli ve milli sanayinin ihtiyaç duyduğu nitelikli insan kaynağının yetişmesine katkı sunulacağı kaydedildi.

'Milli Teknoloji Hamlesi'nin güçlü paydaşlarından biri olmaya devam ediyoruz'

Atatürk Üniversitesi'nin sahip olduğu bilimsel birikim, araştırma altyapısı ve genç potansiyeliyle Milli Teknoloji Hamlesi'nin güçlü paydaşlarından biri olmaya devam ettiğini ifade eden Atatürk Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Ahmet Hacımüftüoğlu, 'Yaklaşık 550 metrekare kullanım alanına sahip olacak Milli Teknoloji Atölyesi, üniversitemiz, Kuzeydoğu Anadolu Kalkınma Ajansı ve TÜBİTAK tarafından sağlanan toplam 65 milyon TL'lik makine, teçhizat ve sarf malzeme desteği ile çok paydaşlı bir finansman modeli çerçevesinde yürütülmektedir. Bu yönüyle proje, üniversite, kamu kurumları ve bölgesel kalkınma aktörleri arasında iş birliğini güçlendiren stratejik bir yatırım niteliği de taşımaktadır. Atatürk Üniversitesi, 1957 yılında Doğu Anadolu'nun ilim meşalesi olarak kurulurken yalnızca bir eğitim kurumu olmayı değil, bulunduğu coğrafyanın kalkınmasına yön veren, bilgi üreten, medeniyet tasavvurunu geleceğe taşıyan bir merkez olmayı hedeflemiştir. Ancak biz biliyoruz ki köklü olmak geçmişle övünmek değil, geleceği inşa edecek iradeyi taşıyabilmektir. İşte bu nedenle bugün temelini attığımız Milli Teknoloji Atölyesi'ni yalnızca fiziksel bir yapı olarak değerlendirmiyoruz. Burayı fikirlerin projeye, projelerin teknolojiye, teknolojinin ise milli güce dönüştüğü bir üretim üssü olarak görüyoruz. Çünkü artık çağımızda güçlü devlet olmanın yolu bilgiyi tüketen değil üreten, teknolojiyi ithal eden değil geliştiren, geleceği takip eden değil geleceğe yön veren bir anlayıştan geçmektedir' dedi.

'Bilimsel üretkenliğimiz her geçen yıl artıyor'

Üniversitenin bilimsel üretkenliğini her geçen yıl artırdığını belirten Hacımüftüoğlu, 'Bilimsel üretkenliğini her geçen yıl artıran üniversitemiz, bu yıl patent başvurularında devlet üniversiteleri arasında 2'nci, uluslararası patent başvurularında ise 1'inci sırada yer alarak önemli bir başarı göstermiştir. 2025 verilerine göre, sağlık odaklı yapay zekâ teknolojileri alanında ise Türkiye genelinde en fazla patent alan ilk 10 kurum arasında yer alarak bu alandaki rekabetçi gücünü ortaya koymuştur. Dünya Üniversiteleri sıralamasında 800 bandında yer alan, Dünya Asya Üniversiteleri sıralamasında ise ilk 300 arasına giren, yapay zekâ destekli ilaç geliştirmeden biyoteknolojiye, Doğu Anadolu Yüksek Teknoloji Uygulama ve Araştırma Merkezi'nden uluslararası akademik iş birliklerine uzanan bir üniversiteden bahsediyoruz. Bu güç sadece bir geçmişin şanı değil, geleceğe yürüyüşümüzün güvencesidir. 4. Sanayi Devrimi olarak tanımladığımız bu çağda yapay zekâdan biyoteknolojiye, uzaydan yenilenebilir enerjiye uzanan alanlarda nitelikli insan kaynağı yetiştiren ve teknoloji altyapısı inşa eden ülkeler dünyayı şekillendiriyor. Bilimi ihmal eden, teknolojik dönüşüme seyirci kalan toplumların hem ekonomik güçlerini hem de medeniyet iddialarını yitirdiğini tarih defalarca göstermiştir. Türkiye, Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde bu sürecin aktif bir parçası hâline gelmiştir. AR-GE harcamalarını 1,2 milyar dolardan 20 milyar dolara taşıyan, AR-GE personel sayısını 29 binden 310 binin üzerine çıkaran bir ülkeyiz artık. Milli Teknoloji Hamlesi, yalnızca bir sanayi politikası değil, bir medeniyet projesidir. 81 ilde 100 Milli Teknoloji Atölyesi hedefiyle yürütülen bu seferberlik, gençlerimizin teorik bilgiyi somut ürünlere, fikirleri geleceğin teknolojilerine dönüştürebileceği mekânların tüm Türkiye'ye yayılması demektir' diye konuştu.

'Öğrencilerimiz, hayallerini burada somuta dönüştüreceklerdir'

Atatürk Üniversitesi olarak gençlerin bilimle buluşmasına önem veren bir anlayışla çalışmalarını sürdürdüklerini ifade eden Hacımüftüoğlu, 'DAYTAM, İlaç, Aşı ve Biyoteknoloji Enstitüsü, Erzurum Bilim Merkezi ile kurduğumuz iş birliklerimiz, her yıl yüzlerce öğrencimizin katıldığı TEKNOFEST'teki başarılarımız bunun somut kanıtlarıdır. Şimdi bu atölye o köklü altyapımıza, gençlerimizin ellerinin toprağa dokunan, devre tasarlayan, prototip üreten, düşüncelerini maddeye dönüştüren yeni bir boyut ekleyecektir. Bu atölyede lise öğrencisinden doktora araştırmacısına kadar geniş bir kitleye CNC tezgâhından 3 boyutlu yazıcılara, elektronik lehimlemeden metroloji araçlarına kadar tasarım ve üretim altyapısı açık olacaktır. Ulusal ve uluslararası bilim ve teknoloji yarışmalarına hazırlanan öğrencilerimiz, hayallerini burada somuta dönüştüreceklerdir' dedi.

Törende Erzurum Büyükşehir Belediye Başkanı Mehmet Sekmen ve Erzurum Valisi Aydın Baruş da birer konuşma yaptı. Program, İl Müftüsü Yaşar Çapçı tarafından yapılan duanın ardından temelin atılmasıyla sona erdi. Törene konuşmacıların yanı sıra Erzurum Cumhuriyet Başsavcısı Adem Aydemir, Bölge Adliye Mahkemesi Başsavcısı Ünal Bingül, Yakutiye Belediye Başkanı Mahmut Uçar, İl Emniyet Müdürü Onur Karaburun, İl Jandarma Komutanı Kıdemli Albay Hakan Uğurlu, Kuzeydoğu Anadolu Kalkınma Ajansı (KUDAKA) Genel Sekreteri Oktay Güven, kurum müdürleri, akademisyenler, davetliler ve vatandaşlar katıldı.

Elazığ Çubukbey Anadolu Lisesi, TÜBİTAK 4006 Bilim Fuarları Destekleme Programı kapsamında kapılarını teknoloji meraklılarına açtı. İl genelinde projesi kabul edilen 17 okuldan biri olan lisede, yenilenebilir enerji odaklı projeler fuarın odak noktası oldu. Fuarda en çok ilgiyi, 11. sınıf öğrencisi Mert Eren Çakmak'ın 'Yaren 4' adını verdiği 'Güneş Enerjili Araç' projesi gördü. Deneyap Teknoloji Atölyeleri'nde aldığı teorik eğitimleri pratiğe döken genç yetenek, aracın ana mekanizmasını ve gövde parçalarını 3D yazıcı kullanarak bizzat imal etti. Geliştirdiği prototip hakkında bilgi veren Mert Eren Çakmak, projesinin elektrikli araçların en büyük sorunu olan menzil kısıtlamasına çözüm sunduğunu belirtti.

Geliştirdiği sistemin işleyişi hakkında bilgi veren Çakmak, 'Güneş panelleri aracılığıyla elde ettiğimiz güç, şarj modülü üzerinden bataryalara depolanıyor. Mevcut elektrikli araçlar şarj istasyonlarına bağımlıyken, bu sistem sayesinde araç hareket halindeyken bile enerji üretmeye devam ediyor. Gündüz depolanan enerji, gece sürüşünde motorlara güç veriyor. Bu da hem kesintisiz sürüş hem de doğaya sıfır zarar anlamına geliyor' dedi.

Oğlunun projesini gururla takip eden anne Meral Çakmak ise gençlerin desteklendiğinde neler başarabileceğine dikkat çekerek, 'Oğlumun maddi ve manevi olarak her zaman yanındayız. Bu araçta gördüğümüz ana mekanizmanın 3D yazıcıdan çıkarılmasına kadar her detay onun el emeği ve fikri. Gelecekte iyi bir mühendis olup ülkesine hizmet etmesi en büyük temennimiz. Oğlumla gurur duyuyorum' şeklinde konuştu.

Ödül törenine; İnönü Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Nusret Akpolat, Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Mehmet Sağlam, Yıldız Teknik Üniversitesi Rektör Yardımcısı ve İnönü Üniversitesi Rektör Danışmanı Prof. Dr. Vatan Karakaya, dekanlar, akademik ve idari personel katıldı.

Festivalin kapanış programı, genç istihdam hamleleri kapsamında gençlere yönelik hazırlanan animasyon filminin izlenmesiyle başladı. Film gösteriminin ardından İnönü Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Nusret Akpolat bir konuşma yaptı.

Rektör Prof. Dr. Nusret Akpolat, büyük bir heyecanla başlayan İNÜFEST 2026'nın üniversite için giderek önemli bir marka değerine dönüştüğünü ifade etti. Bu yıl festivale yoğun bir başvuru yapıldığını belirten Rektör Akpolat, 296 proje başvurusundan 164'ünün sergilenmeye hak kazandığını söyledi. İNÜFEST'in temel amacının gençlere teknoloji ve inovasyon kültürünü kazandırmak olduğunu söyleyen Akpolat, 'Burada fikirler büyüdü, hayaller şekillendi. Emek ve projeler görünür hale geldi. Bilimle yoğrulan çabaların, umutla beslenen hayallerin ve üretimle anlam kazanan fikirlerin nasıl güçlü bir değere dönüştüğüne hep birlikte tanıklık ettik. Artık dünyada söz sahibi olmanın yolu bilgi üretmekten, üretilen bilgiyi teknolojiye dönüştürmekten geçmektedir. Bilginin tüketicisi değil üreticisi olmak zorundayız.' şeklinde konuştu.

Bilim ve teknolojinin ülkelerin geleceği açısından taşıdığı öneme dikkat çeken Akpolat, 'Burada gördüğümüz tablo ülkemizin bu yolda ne kadar güçlü bir potansiyele sahip olduğunu gösteriyor. Pırıl pırıl gençlere sahip olduğumuzu bir kez daha görmüş olduk. Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan'ın ortaya koyduğu tam bağımsız Türkiye ve Milli Teknoloji Hamlesi Türkiye Yüzyılı vizyonuna tam uyacak bir şekilde bugün sizlere olan güvenimizi bir daha ispat ettiniz ve geleceğe olan umutlarımızı yeşerttiniz' diye konuştu.

Akpolat, öğrencilere çeşitli tavsiyelerde bulunarak sözlerini tamamladı.

Elazığ Çubukbey Anadolu Lisesi bünyesinde hazırlanan 4006-TÜBİTAK Bilim Fuarları Destekleme Programı projeleri, düzenlenen törenle sergilenmeye başlandı. Çubukbey Anadolu Lisesi, fuar kapsamında projeleri desteklenmeye hak kazanan il genelindeki 17 okuldan biri oldu. Bu çerçevede okul binasında düzenlenen fuarda, öğrenciler tarafından hazırlanan teknolojik, bilimsel ve toplumsal içerikli projeler katılımcılara tanıtıldı. Proje yürütücülüğünü okul öğretmenlerinden Veysel Emir'in üstlendiği etkinlikte, öğrencilerin merak ve araştırma duygularıyla geliştirdikleri çalışmalar detaylı bir şekilde paylaşıldı.

Açılış konuşması gerçekleştiren Okul Müdürü Dr. Bekir Erol, 'Bu sene TÜBİTAK 4006 projelerinde il genelinde başvuran okullar arasından projeleri desteklenmeye layık görülen 17 okuldan birisi olduk. Bu nedenle emek veren öğrencilerimize, danışman öğretmenlerimize ve proje yürütücümüze teşekkür ediyorum. Hangi bilim diye soruyoruz. Bence, önce bu soruyu kendimize sormamız gerekiyor ve alacağımız cevaba göre de çocuklarımızı yönlendirmemiz gerekiyor. Bugün dünyanın değişik bölgelerinde, coğrafyalarında çocukları, masum insanları katleden silahları üreten bilim mi, yoksa Aziz Sancar'ın kanserli hücrelerin hasar gören DNA'larını nasıl onardığını keşfeden bilim mi. Ahlakla, erdemle, vicdanla yoğrulmayan bilimin içinin boş olduğunu biliyoruz ve buna inanıyoruz. İşte bizler Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nin de ortaya koyduğu gibi ahlakla, vicdanla, sorumlulukla bütünleşmiş bir bilimi tercih ediyoruz. Bugün burada sergilenen her çalışma merak eden, araştıran, düşünen ve aynı zamanda insanlığa, çevreye ve toplumsal değerlere duyarlı gençlerimizin emeğini yansıtmaktadır' dedi.

Açılış programına eğitimciler, öğrenciler ve davetliler katılırken, sergilenen projeler ise katılımcılardan tam not aldı.

Elazığ Belediyesi Gençlik Meclisi ve Türkiye Uzay Ajansı (TUA) iş birliğiyle TUA AstroHackathon, Ahmet Tevfik Ozan Kongre Merkezi'nde bugün başladı. İlk etapta 81 ilde planlanırken 37 ilde hayata geçirilebilen etkinlik, Elazığ'da da düzenlendi. Elazığ başta olmak üzere Diyarbakır, Malatya, Tunceli ve Bingöl'den gelen yaklaşık 70 katılımcı, 19 takım halinde 48 saat boyunca uzayın farklı alanlarında kendilerine sunulan problemlere çözüm üretecek. Üniversite ve lise öğrencilerinden oluşan takımlar, uzay, iklim, yapay zeka ve veri bilimi temalarında yazılımsal ve simülasyon çözümleri geliştirecek. Katılımcılar, 48 saatlik çalışma maratonunun ardından projelerini jüriye sunacak, dereceye giren takımlar yarın düzenlenecek final töreniyle ödüllendirilecek.

Öte yandan, etkinlik kapsamında uzay bilimi ve teknolojisi alanında eğitici oturumlar, seminer, atölye ve paneller de programa dahil edildi.

Düzenlenen proje hakkında bilgi veren Elazığ Belediyesi Gençlik Meclisi Ar-Ge Komisyon Başkanı Yunus Emre Güler, ' Bugün Elazığ Belediyesi Gençlik Meclisi olarak Türkiye Uzay Ajansı ortaklığında TUA Astrohackathon'unu düzenliyoruz. İlk etapta 81 ilde yapılması planlanan ama sadece 37 ilde organize edilebilen bu organizasyonu Elazığ'ımızda da hayata geçirebilme imkanını bulduk. Organizasyona destek olan, vizyonuyla katkı sağlayan Elazığ Belediye Başkanı Şahin Şerifoğulları'na teşekkür ediyoruz. Bunların içerisinde üniversite ve lise öğrencileri var. Uzay alanında 48 saat boyunca kendilerine verilen problemler üzerinde çözüm üretmeye çalışacaklar. Bu çözümler genel itibarıyla yazılımsal çözümler, simülasyon çözümleri olacak. Sonucunda da Türkiye'nin uzay misyonuna katkıda bulunulması, niteliğine göre gençlerin tespit edilip yetiştirilmesi hedefleniyor. Hem şehrimiz için hem ülkemiz için inşallah hayırlara vesile olur' dedi.

Etkinlikte yoğun katılım olduğunu belirten, mentör olarak görev alan Fırat Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği öğrencisi Muhammed Soysal, ' Öncelikle çok yoğun bir katılım var. Çevre illerden de gelen arkadaşlarımız var ve çok iyi şekilde hazırlanmışlar. Eminim ki, süreci de aynı şekilde devam ettireceklerdir. Katkısı geçen herkese çok teşekkür ederiz' diye konuştu.

Milli teknoloji hamlesine katkı sağlamak amacıyla etkinliğe katıldığını ifade eden lise öğrencisi Eren Aydın, ' Biz gençler olarak, milli teknoloji hamlesine katkı sağlamak için buradayız. Amacımız, ülkemizin kendi teknolojisinin geliştirilmesi ve dışa bağımlılığı azaltarak daha güçlü bir konuma gelmesidir. Bu süreçte hem kendimizi geliştiriyoruz hem de gelecekte ülkemize fayda sağlayacak projeler üretmeyi amaçlıyoruz' şeklinde konuştu.

Organizasyonun gerçekleştirilmesinde emeği geçenlere teşekkürlerini ileten Gİ-TEK Kulübü Başkanı Bedirhan Şakalar, ' Elazığ Belediyesi ve Türkiye Uzay Ajansı'nın da katkılarıyla beraber TUA AstroHackathon'u gerçekleştiriyoruz. Emeği geçen ekip arkadaşlarımıza teşekkür ediyor, yarışmacılara başarılar diliyorum' ifadelerini kullandı.

Milli Teknoloji Hamlesi vizyonuyla çalışmalarını sürdüren Gelidonya İDA Takımı, Norveç'te düzenlenen NJORD Autonomous Ship Challenge yarışmasında Türkiye'yi temsil edecek. Yerli ve milli teknolojiler geliştirme hedefiyle Elazığ Deneyap atölyelerinde çalışmalarını sürdüren Gelidonya Takımı, daha önce TEKNOFEST kapsamında düzenlenen İnsansız Deniz Aracı Yarışması'nda 2025 yılında Türkiye ikinciliği elde ederek önemli bir başarıya imza atmıştı. Norveç'te gerçekleştirilecek olan bu prestijli yarışmada yer alacak Gelidonya Takımı, geliştirdikleri insansız su üstü araçlarıyla hem mühendislik kabiliyetlerini sergilemeyi hem de Türkiye'nin savunma ve denizcilik teknolojilerindeki potansiyelini Avrupa'da göstermeyi hedefliyor.

'Ülkemizi hem ulusal hem de uluslararası alanda en iyi şekilde temsil etmenin gayreti içerisindeyiz'

Yarışmada Türkiye'yi temsil etmekten hem mutlu hem gururlu olduklarını ifade eden Takım Kaptanı Yunus Emre Güler, 'Geçen sene ekibimizle Teknofest Malivatan çerçevesinde insansız deniz aracı kategorisinde ikincilik derecesi elde ettik. Bu başarıyla yetinmek istemedik, bu sene ülkemizi uluslararası alanda temsil etmek için Norveç'te düzenlenecek olan New York Challenge yarışmasına başvurumuzu yaptık. Ön başvuru ve rapor aşamasının ardından yarışmada ülkemizi temsil etmeye hak kazandık. İnşallah ekibimizle birlikte ülkemizi yarışmada da en iyi şekilde temsil etmeyi hedefliyoruz. Milli teknoloji hamlesi idealinde çalışmalarımızı sürdüreceğimizi düşünüyoruz. En büyük destekçilerimiz olan başta kendi aileme, ardından arkadaşlarımın ailelerine çok teşekkür ediyorum. Bu yolda benimle birlikte emek veren tüm ekip arkadaşlarıma da çok teşekkür ediyorum. Biz gençler olarak elimizden gelen tüm gayreti ve çabayı gösteriyoruz. Ülkemizi hem ulusal hem de uluslararası alanda en iyi şekilde temsil etmenin gayreti içerisindeyiz. Hem milletimizin teknolojiye olan ilgisini, hem de devletimizin bu alanda yapmış olduğu yatırım ve desteği çok iyi biliyoruz. Daha iyisini de göstereceğiz inşallah. Tüm devletimizin ve milletimizin hem dualarını hem de desteğini bekliyoruz' dedi.

'Barbaros Hayrettin Paşa'nın, denizlere hakim olan cihana hakim olur sözünden ilham alarak çıktığımız bu yolda milletimizin gururunu yaşıyoruz'

TEKNOFEST 2025'te insansız deniz aracı kategorisinde Türkiye ikincisi olduklarını hatırlatan Mustafa İsa Oruçtutan ise 'Akımımızda donanım, mekanik ve yazılım ekibinden sorumluyum. Bu sene TEKNOFEST 2 bin 25 yarışmasında insansız deniz aracı kategorisinde Türkiye ikincisi olduk. Barbaros Hayrettin Paşa'nın, denizlere hakim olan cihana hakim olur sözünden ilham alarak çıktığımız bu yolda milletimizin gururunu yaşıyoruz. Norveç'in Trondheim şehrinde düzenlenen ve üst seviye bir yarışma olan New York Challenge, otonom yüzey aracı yarışmasına başvurduk. Rapor aşamasının ardından bize kabul maili geldi ve yarışmaya katılmaya hak kazandık. Bu yarışmanın, bizim bu uğurda geliştirdiğimiz sistemleri uluslararası arenada nasıl temsil edeceğimizin bir göstergesi olacağını düşünüyorum. Ekip arkadaşlarımın ve ailelerimizin destekleriyle inşallah dereceye girip döneceğiz' şeklinde konuştu.

Projeyle ilgili açıklamalarda bulunan Prof. Dr. Kazım Türk, Türkiye'nin büyük bir bölümünde kış şartlarının ağır geçtiğini söyledi. Açıklamasında Türk, 'Sahil şehirleri dışında İç Anadolu, Doğu Anadolu ve Karadeniz'in önemli bir kısmı soğuk iklim şartlarına sahip. Dolayısıyla kışın kar ve buzlanma hem karayolu hem de hava yolu ulaşımını ciddi şekilde aksatıyor.' dedi.

'Akıllı sensörlerle kar yere düşmeden eriyecek'

Geliştirilen sistemin meteorolojik verileri anlık takip eden bir otomasyonla çalışarak buzlanmayı oluşmadan engellediğini ifade eden Türk, sistemin çalışma prensibini açıkladı. Türk, 'Sistem şehir şebekesi elektriğiyle çalışıyor. Bir trafo ve PLC kontrol mekanizmamız var. Meteorolojik verileri takip ediyoruz. Hava sıcaklığı sıfırın altına düştüğünde sistem devreye girerek yüzeyi ısıtıyor. Kar yağmadan yüzey ısınmış oluyor; kar yağsa bile düştüğü anda eriyor' ifadelerini kullandı.

'Geleneksel yöntemlerin çevresel ve ekonomik zararları önlenecek'

Laboratuvar ortamında yapılan testlerde kar eritme işleminin başarıyla gerçekleştiği, sistemin 1x2,5 metre boyutlarındaki plaklarda sorunsuz çalıştığı söyleyen Türk, projenin çevresel etkileri ve ekonomik kayıpları minimize etmesine dikkat çekti. Geleneksel yöntemlerin zararlarına değinen Türk, 'Bu makineler fosil yakıt kullanıyor ve karbon salınımına neden oluyor. Kimyasal çözücüler ise hem kaplamaya zarar veriyor hem de tarım arazilerinin verimliliğini azaltabiliyor.' dedi. Özellikle havacılık sektöründeki yüksek maliyetlere vurgu yapan Türk, 'Amerika'da yapılan bir çalışmada rötar yapan bir uçağın dakikadaki maliyetinin 3 bin - 3 bin 500 Türk Lirası civarında olduğu belirtiliyor.' diyerek akıllı betonun ekonomik getirisini ortaya koydu.

Yüksek dayanımlı üç katmanlı teknoloji

Sistemin teknik yapısı hakkında da bilgi veren Prof. Dr. Türk, '5 santimetre yüksek dayanımlı temel beton tabakası var. Onun üzerinde 7,5 santimetre kalınlığında ısınabilen beton bulunuyor. En üstte ise elektrik güvenliğini sağlayan koruyucu bir tabaka yer alıyor.' açıklamasında bulundu. Betonun dayanıklılığına da dikkat çeken Türk 'Bu beton yalnızca ısınabilen bir beton değil, aynı zamanda dayanımı yüksek bir beton. Standart C25-C30 betonlara karşılık C50-C60 dayanım seviyelerine ulaşabiliyoruz. İçerdiği lifler sayesinde eğilme ve çarpma dayanımı da yüksek' dedi.

Hedef: Havalimanı pistleri ve kritik kavşaklar

Patentini projenin başlangıcından önce aldıklarını belirten Prof. Dr. Türk, 'Betonun elektriksel iletkenliğini ölçerken ısınma özelliğini fark ettik ve patent başvurusunda bulunduk.' diyerek sürecin bilimsel arka planını paylaştı. Gelecekteki uygulama alanlarına ilişkin ise 'Öncelikli hedefimiz havaalanı pistleri. Ayrıca trafik kazalarının yoğun olduğu kavşaklar, viyadükler ve tünel girişlerinde de kullanılabilir.' diyen Türk, sistemi yakında kampüs içinde aktif trafiğin bulunduğu bir noktada test etmeyi hedeflediklerini belirtti.

Hakkari genelinde Cumhuriyet Ortaokulu, 23 Nisan Ortaokulu, Kız Anadolu İmam Hatip Lisesi, Anadolu Lisesi, Fen Lisesi ve Atatürk Lisesi'nde düzenlenen bilgilendirme toplantısında, gençler milli teknoloji hamlesi kapsamında yürütülen DENEYAP ve TEKNOFEST hakkında bilgilendirildi. Gerçekleştirilen programda, gençlerin teknoloji alanındaki fırsatlara daha kolay ulaşabilmesi ve bu alanlarda kendilerini geliştirebilmeleri hedeflendi. Özellikle TEKNOFEST ve DENEYAP teknoloji atölyeleri hakkında yapılan sunumlar, öğrenciler tarafından ilgiyle takip edildi.

TEKNOFEST için geri sayım başladı

Türkiye'nin en büyük teknoloji etkinliklerinden biri olan TEKNOFEST'in bu yıl Şanlıurfa'da düzenleneceği hatırlatıldı. Öğrenciler; yazılım, yapay zekâ, insansız hava araçları ve robotik gibi birçok alanda projeleriyle festivale katılmaya davet edildi. TEKNOFEST başvurularının 20 Şubat 2026 tarihine kadar devam edeceği belirtildi.

DENEYAP atölyeleri gençleri bekliyor

Toplantıda ayrıca Hakkâri ve Yüksekova'da faaliyet gösteren DENEYAP teknoloji atölyeleri hakkında bilgi verildi. Yazılım, robotik, yapay zekâ, siber güvenlik ve havacılık gibi alanlarda eğitim veren DENEYAP programına bu yıl toplam 70 öğrenci kabul edileceği belirtildi. Başvuruların 6 Mart 2026'ya kadar yapılabileceği, sürecin online sınav, uygulamalı sınav ve mülakat olmak üzere üç aşamadan oluştuğu aktarıldı. Programın 3 yıl sürdüğü ve öğrencilerin hem teorik hem de uygulamalı eğitim aldığı vurgulandı.

'Teknolojiyi tüketen değil, üreten gençler'

Yetkililer, DENEYAP'ın amacının gençleri sadece teknoloji kullanan bireyler değil, teknoloji üreten ve çözüm geliştiren bireyler olarak yetiştirmek olduğunu ifade etti. Türkiye genelinde 81 ilde 132 DENEYAP atölyesi bulunduğu, bugüne kadar binlerce öğrencinin bu programdan faydalandığı paylaşıldı.

Program sonunda gençlere seslenen yetkililer, merakı olan, üretmek isteyen ve kendine güvenen her öğrencinin bu yolculuğa katılabileceğini belirterek, 'Geleceği izleyen değil, geleceği üreten tarafta yer alın' mesajı verdi.

Toplantıya İl Milli Eğitim Müdürü Nurettin Yılmaz, Sanayi ve Teknoloji Müdürü Erol Baykara, Gençlik ve Spor Müdürü Emin Yıldırım ile Tarım ve Orman Müdürü Mehmet Asım Şen katıldı.

Yüksekova ilçesinde gençlerin havacılık vizyonu güçlü bir işbirliğiyle gökyüzüne taşınıyor. Doğu Anadolu Kalkınma Ajansı (DAKA) ve Yüksekova Gençlik ve Spor İlçe Müdürlüğü'nün el ele verdiği projede, Türk Hava Kurumu'nun (THK) profesyonel dokunuşuyla bölgenin gençleri model uçaklarla geleceğin mühendisliğine ilk adımı attı. Bölgedeki gençlerin teknik kabiliyetlerini ve sosyal becerilerini geliştirmeyi hedefleyen proje, adeta bir teknoloji seferberliğine dönüştü.

Gençlik ve Spor İlçe Müdürlüğü'nün koordinasyonuyla düzenlenen 'Model Uçak Başlangıç Eğitimi', Cumhuriyet İlk ve Ortaokulu ile İmam Hatip Ortaokulu'nda seçilen 30 öğrenci ile 5 öğretmeni bir araya getirdi. THK Uçuş ve Model Uçak Eğitmeni Hasan Tur rehberliğinde yürütülen atölyelerde, öğrenciler sadece maket yapmayı değil, havacılığın temel yasalarını da öğrendi.

Projenin mimarlarından eğitmen Hasan Tur, Yüksekova'da yakılan bu meşalenin önemine dikkat çekerek, 'DAKA ve müdürlüğümüzün sunduğu bu imkanlar, çocuklarımızın ufkunu açıyor. Kendi yaptıkları uçakların süzülüşünü izlerken gözlerindeki o parıltı her şeye değer. Eğitim sonunda verilecek uluslararası geçerliliğe sahip sertifika, bu çocukların profesyonel havacılık kariyerinin ilk resmi belgesi olacak' dedi.

Eğitime katılan öğrenciler, teorik derslerin sosyal faaliyetle birleşmesinin motivasyonlarını zirveye çıkardığını belirtti. 'Kendi uçağımızı uçurduk' diyen gençlerin heyecanı, bölgedeki sosyal projelerin gücünü bir kez daha kanıtladı.

Hakkari'de teknoloji ve inovasyon alanında bir ilke imza atılarak kurulan Bezoar Robotik Takımı, çalışmalarını Yüksekova Gençlik Merkezi'nde yürütüyor. Okul Müdürü Kenan Canan'ın mentorluğunda bir araya gelen 11 öğrenci, 31 Mart'ta İstanbul'da gerçekleştirilecek uluslararası organizasyonda kenti temsil etmeye hazırlanıyor.

İsmini Cilo Dağları'ndan aldı

Takımın ismi hakkında bilgi veren mentor Kenan Canan, 'Bezoar' isminin Cilo Dağları'nda yaşayan yaban keçilerinden esinlenilerek seçildiğini belirtti. Canan, bu canlıların zorlu coğrafyadaki çevikliğini ve dayanıklılığını örnek aldıklarını ifade ederek, öğrencilerin de aynı azimle teknoloji üretmeyi hedeflediğini vurguladı. Hakkari genelinde kurulan ilk robotik takım olma özelliğini taşıdıklarını hatırlatan Canan, şunları kaydetti:

'Gençlerimizi teknolojiyle buluşturmak ve onlara bu imkânı sağlamak bizim için çok kıymetli. Takımımızın il genelinde sahiplenilmesi gerekiyor. Bu süreçte bizlere destek veren Fikret Yüksel Vakfı, Kaymakamlık, İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü, Gençlik ve Spor Müdürlüğü ile Ticaret ve Sanayi Odası Başkanlığına teşekkür ediyoruz. Öğrencilerimize destek olmak isteyen tüm sponsorlarımıza kapımız açık.'

'Hedefimiz derece elde etmek'

Takım kaptanı Ersan Nişo ise uyumlu bir çalışma süreci geçirdiklerini dile getirdi. İstanbul'dan Yüksekova'ya gelen Mehmet Rıfat Evyap Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi 'Caracal' ekibinin Steam kamyonu ziyaretinden ilham aldıklarını belirten Nişo, 'İstanbul'daki yarışmada hedefimiz derece elde ederek Hakkari'yi en iyi şekilde temsil etmek' dedi.

Bezoar Robotik Takımı, hazırlık sürecinin ardından Mart ayının sonunda İstanbul'da jüri karşısına çıkarak projelerini sergileyecek.

Yaş Kriteri Açık Şekilde Belirlendi

Teklife göre hurda teşvikinden 2000 model ve daha eski araçlar yararlanabilecek. Bu araçlar 25 yaş ve üzeri olarak tanımlanıyor. Türkiye genelinde bu kapsama giren 3 milyonun üzerinde araç bulunduğu ifade ediliyor. Düzenleme bu araçları doğrudan kapsıyor.

ÖTV Muafiyeti Sıfır Araç Alımında Geçerli

Hurdaya ayrılan araçlar karşılığında ÖTV muafiyeti sağlanacak. Muafiyet yalnızca sıfır kilometre araç alımında uygulanacak. Bu hak, teşvikten yararlanan araç sahiplerine tanınacak. Vergi avantajı düzenlemenin ana unsurları arasında yer alıyor.

Hangi Araçlar Satın Alınabilecek?

ÖTV muafiyeti yalnızca yerli üretim araçlar için geçerli olacak. Fiat ve Renault gibi yerli üretim modeller bu kapsamda bulunuyor. Yerli elektrikli otomobil TOGG da teşvikten yararlanılarak alınabilecek. Böylece çevreci araçlara geçişin hızlanması hedefleniyor.

Satış Yasağı Detayı Dikkat Çekti

Teklifte, teşvikle alınan araçların satılamayacağı bir süre öngörülüyor. Bu sürenin 3 ila 5 yıl arasında olması planlanıyor. Kısıtlamanın amacı, teşvikin ticari kazanç amacıyla kullanılmasını engellemek. Düzenleme bu yönüyle de dikkat çekiyor.

Elazığ'ın Yazıkonak beldesinde yaşayan 12 yaşındaki Selçuk Çiçekçi, el emeğiyle hazırladığı traktör maketiyle ilgi odağı oldu. Traktör maketini yaparken kullanılmayan oyuncak bebek parçaları, çeşitli atık malzemeler ve kendi harçlıklarıyla satın aldığı basit ekipmanlardan faydalanan Selçuk, yaklaşık 4 ay boyunca titizlikle çalıştı. Tamamı el emeği olan maket, geri dönüşümün ve hayal gücünün neler başarabileceğini gözler önüne serdi. Selçuk'un çalışması, ailesi ve çevresindekiler tarafından takdirle karşılanırken, yaşıtlarına da örnek oldu. Küçük yaşta üretmenin ve emek vermenin önemine dikkat çeken Selçuk'un en büyük hayali ise Selçuk Bayraktar'ın yanına gitmek.

'En büyük amacım, bir gün Selçuk Bayraktar'ın yanına gitmek'

Elektrikçi olan babasından ilham aldığını dile getiren Selçuk Çiçekçi, yaptığı çalışmanın kendisi için kolay olmadığını, ancak üretmekten vazgeçmediğini ifade etti. Selçuk Bayraktar'ı yakından takip ettiğini belirten Selçuk, 'Ben 12 yaşındayım. Babamın yaptığı şeyleri görerek başladım. Babamın verdiği harçlıklarla gidip çubuk ve yapıştırıcı alıyorum. Babam da elektrik işi yapıyordu, ondan gördüm. Yaklaşık dört ay uğraştım. Küçük görünüyor olabilir ama benim için çok zor bir çalışmaydı. Atık malzeme ve bozuk oyuncakların içinden çıkanlarla bu traktörü yaptım. Adım, Selçuk. Selçuk Bayraktar'ı izliyorum, takip ediyorum. İnşallah, büyüdüğümde daha büyük icatlar yapabilirim. En büyük amacım, bir gün Selçuk Bayraktar'ın yanına gitmek' dedi.

'İnşallah ileride Selçuk Bayraktar gibi güzel ve faydalı işler yapar'

Oğlunun yaptığı çalışmaları gururla izlediklerini belirten baba Nihat Çiçekçi ise Selçuk'un küçük yaşlardan itibaren üretmeye meraklı olduğunu söyledi. Oğlunun harçlıklarıyla malzeme aldığını ve atık parçalardan kendi kendine çalışmalar yaptığını ifade eden Çiçekçi, ' Selçuk benim ortanca oğlum. İcatlarla uğraşmayı çok seviyor. Benden aldığı harçlıklarla parça, yapıştırıcı ve pil alıyor. Atık malzemelerden çıkardığı parçalarla kendi kendine çalışmalar yapıyor. Biz yaptıklarını beğeniyoruz ve her zaman destekliyoruz. Çok hevesli ve çok emek veriyor. İnşallah ileride Selçuk Bayraktar gibi güzel ve faydalı işler yapar' şeklinde konuştu.

Dolandırıcıların özellikle sosyal medya üzerinden güvenilir ya da onaylı görünen sayfalar aracılığıyla link paylaştığını ifade eden bilişim uzmanları, vatandaşların bu tür bağlantılara doğrudan tıklamaması gerektiği konusunda uyarıyor. Paylaşılan bağlantının e-Devlet linki olduğu söylense bile emin olunmadan işlem yapılmaması gerektiğini belirten uzmanlar, güvenli yöntemin arama motoru üzerinden e-Devlet yazarak ya da doğrudan 'turkiye.gov.tr' adresine girerek işlem yapmak olduğunu dile getiriyor.

'Kimse durduk yere ücretsiz bir şey dağıtmaz'

İHA muhabirine konuşan bilişim uzmanı Bilgin Berge, bu tür girişimlerin ilk kez yaşanmadığını ve benzer dolandırıcılık yöntemlerinin devam edeceğini belirtti. Dolandırıcıların genellikle insanların zaaflarını hedef aldığını ifade eden uzman Berge, 'Bu nedenle öncelikle halkımızın bilinçli olması gerekiyor. Sosyal medyada güvenilir görünen, hatta onaylı bir sayfa dahi bir paylaşım yapıyorsa, doğrudan tıklamamak gerekiyor. Paylaşılan bağlantının e-Devlet linki olduğu söylense bile bundan emin olmadan işlem yapılmamalı. Zaten basit ve güvenli yöntemler var. Arama motoruna 'e-Devlet' yazarak ya da doğrudan turkiye.gov.tr adresine girip ilgili başlığı aratarak o başvuru formuna ulaşabiliriz. Dolandırıcılar genellikle insanların zaaflarından faydalanır. Örneğin, 'Daha önce kredi mi çektiniz? Kredinizin iadesi için tıklayın' gibi ifadeler kullanırlar. Oysa yapılması gereken şey basittir: e-Devlet'e giriş yapar, 'kredi iadesi' diye aratırsınız. Eğer böyle bir hizmet varsa zaten resmi olarak karşınıza çıkar. Aynı şekilde para iadesi, sigorta iadesi ya da devletin ücretsiz bir şey dağıttığı yönündeki paylaşımlar da sıkça kullanılır. Açıkça söylemek gerekir ki, kimse durduk yere ücretsiz bir şey dağıtmaz. Eğer bir yerde paranın ya da iadenin reklamı yapılıyorsa, orada büyük ihtimalle bir dolandırıcılık vardır. Tıklamamak gerekir' dedi.

'tc' Türkiye'nin resmi uzantısı değildir'

İnternette veya sosyal medyada gezinirken dikkat edilmesi gereken en önemli noktanın 'alan adı' olduğunu dile getiren Berge, 'Önce site ismine, ardından uzantısına bakılmalıdır. Resmi kurumlar genellikle 'gov' uzantısını kullanır diye bir algı var. Ancak asıl önemli olan 'gov'dan sonra gelen uzantıdır. Bu uzantı '.tr' midir, yoksa başka bir ülkeye mi aittir? Dolandırıcılar farklı ülkelerden alan adı alarak bu güven algısını bilinçli şekilde oluşturur. Örneğin '.tc' uzantısı sıkça kullanılır. Oysa '.tc' Türkiye'nin resmi uzantısı değildir. Ancak birçok kişi bunu Türkiye'ye ait sanır. Dolandırıcının amacı da zaten bu güveni sağlamaktır. Vatandaş bu siteye tıkladığında 'Bu güvenli bir site' düşüncesiyle devlet bilgilerini girer ve bu bilgiler doğrudan dolandırıcının eline geçer' diye konuştu.

'Bilgisayar okuryazarlığı dersi olmalıdır'

Müfredatta bilgisayar operatörlüğünün olduğunu, ancak bilgisayar okuryazarlığının olmadığını ifade eden Berge, sözlerini şöyle sürdürdü:

'Oysa bilgisayar okuryazarlığı, teknik detaylara boğulmadan herkesin anlayabileceği temel bilgileri kapsar. Operatörlük kadar kapsamlı değildir; 7'den 70'e herkesin anlayabileceği bir içerik sunar. Bu nedenle okullarda en az haftada bir saat bilgisayar okuryazarlığı dersi olmalıdır. Bunun yanında web okuryazarlığı ve temel siber güvenlik dersleri de müfredata eklenmelidir. Ayrıca bu eğitimler sadece okullarla sınırlı kalmamalıdır. Örneğin bir vatandaş telefon almadan önce kısa bir bilgilendirme eğitiminden geçebilir. Ya da evine internet bağlatmadan önce temel siber güvenlik konusunda zorunlu bir eğitim alması sağlanabilir. Belki 60 saatlik bir temel siber güvenlik eğitimi gibi uygulamalarla bu sorunların önüne geçilebilir. Bu tür önlemlerle hem bireysel farkındalık artar hem de dolandırıcılık girişimlerinin etkisi ciddi şekilde azaltılabilir.'

Açılış konuşmalarının ilkini düzenleme kurulu adına Doç. Dr. Vedat Tümen gerçekleştirdi. Tümen, akıllı sistemler, tasarım ve enerji alanlarında gelişen teknolojilerin bilim dünyasına sunduğu olanaklara dikkat çekerek konferansın yeni araştırma yönelimlerine zemin hazırlayacağını ifade etti. Ardından söz alan Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Hakan Çoban, üniversitenin ilgili alanlarda yürüttüğü çalışmalara değindi ve etkinliğin disiplinler arası akademik üretimi teşvik eden önemli bir platform olduğunu vurguladı.

Programın açılış ve selamlama konuşmasını ise Bitlis Eren Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Necmettin Elmastaş yaptı.

Rektör Elmastaş, Bitlis Eren Üniversitesinin bilimsel üretimi ve araştırma kültürünü geliştirme konusundaki kararlılığını vurgulayarak konferansın kurumsal vizyon açısından taşıdığı öneme dikkat çekti. Elmastaş, konuşmasında şu değerlendirmelerde bulundu: “Akıllı sistemler, tasarım ve enerji alanları, günümüzün dönüşen teknolojik dinamiklerini anlamada kritik bir rol üstlenmektedir. Üniversitemiz, bu alanlarda üretilen bilgiyi toplum yararına dönüştürmeyi temel bir sorumluluk olarak görmektedir. Bu konferans, yalnızca akademik bir buluşma değil; aynı zamanda ulusal ve uluslararası ölçekte bilimsel iş birliklerinin gelişmesine katkı sunan stratejik bir zemindir. Bilimin ışığında ilerlemeye, yeni araştırma modelleri geliştirmeye ve bilgi üretimini sürdürülebilir kılmaya yönelik çabalarımız artarak devam edecektir.”

Elmastaş, etkinliğin özellikle genç araştırmacılar için önemli bir etkileşim alanı sunduğunu belirterek Bitlis Eren Üniversitesinin araştırma odaklı büyüme vizyonunu güçlendirecek çalışmaların süreceğini dile getirdi.

Konferansın ilk oturumunda Bursa Uludağ Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Davut İzci çevrim içi sunumuyla yer aldı. İzci, doğa esinli optimizasyon yöntemlerinin mühendislik problemlerinin çözümündeki rolünü anlatarak bu yöntemlerin verimlilik ve performans artışı sağlayan yenilikçi yönlerini aktardı. Ardından Bitlis Eren Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Ercan Işık, “2023 Kahramanmaraş Depremleri Öncesi ve Sonrasında Betonarme Yapıların Karşılaştırmalı Değerlendirmesi” başlıklı sunumunda yapı dayanımı, mevcut bina stoğu ve deprem sonrası gözlemlenen performans farklılıklarına dair önemli sonuçları paylaştı.

Program toplu fotoğraf çekimiyle tamamlanırken, akademik oturumlar Lisansüstü Eğitim Enstitüsünde üçer kişilik gruplar hâlinde devam etti. Katılımcılar, farklı alanlarda sunulan çalışmalar sayesinde güncel araştırma eğilimlerini takip etme ve akademik iş birliği olanaklarını değerlendirme imkânı buldu.

Konferansa 6 farklı ülkeden 27 üniversiteden 93 bilim insanı tarafından toplam 60 bildiri sunuldu. Etkinlikte özellikle yapay zekâ ve enerji teknolojileri konuları ön plana çıktı; katılımcılar, yapay zekâ uygulamaları ve sürdürülebilir enerji çözümlerine ilişkin güncel gelişmeleri paylaşma imkânı buldu.

28 Kasım’da başlayan konferansın 29 Kasım 2025 tarihinde çevrim içi olarak sürdürüleceği bildirildi. Etkinlik kapsamında yapay zekâ ve akıllı sistemlerden sürdürülebilir enerji teknolojilerine, yenilikçi tasarım yaklaşımlarından disiplinler arası araştırmalara uzanan geniş bir çerçevede bilimsel bilgi paylaşımının yapılması hedefleniyor.

Malatya kırsalından alınan 122 çiğ süt örneğini inceleyen bilim insanları, bazı bakterilerin süt yoluyla vücuda girdiğini ve özellikle kadınlar, yaşlı bireyler ve bağışıklığı zayıf kişiler için risk taşıdığını ortaya koydu.

Bilimsel Araştırma Projeleri (BAP) Birimi tarafından desteklenen 'Çiğ Süt Örneklerinde Escherichia coli Prevalansının ve Üropatojenik E. coli (UPEC) Virülans Genlerinin Araştırılması' çalışması Malatya bölgesinden toplanan sütlerde 'E.coli' bakterisinin yüksek oranda bulunduğunu gösterdi.

Araştırmanın yürütücüsü Doç. Dr. Seval Cing Yıldırım, bu durumun insan sağlığı açısından risk oluşturduğunu belirtti.

Doç. Dr. Seval Cing Yıldırım, 'Bugün burada paylaşacağımız emareler, çiğ sütle ilgili bildiklerimizi önemli ölçüde değiştirecek nitelikte. Yıllardır çiğ süt genellikle sadece E. coli var mı yok mu? diye değerlendirildi. Oysa bizim yaptığımız çalışma, çok daha kritik bir noktayı gösteriyor. Bu bakterilerin hangi hastalık yapıcı genleri taşıdığını bilmekte çok önemli. Malatya bölgesinden topladığımız çiğ sütlerde E. coli oranları beklediğimizden yüksekti. Ancak asıl çarpıcı olan şu, bu izolatların önemli bir kısmı, idrar yolu enfeksiyonlarına neden olabilen UPEC (Üropatojenik E. coli) adlı özel suşların genetik özelliklerini taşıyordu. Özellikle 'fimA ve agn43' genleri neredeyse tüm izolatlarda pozitifti. Bu genler bakteriye idrar yollarına tutunma, biyofilm oluşturma ve bağışıklıktan kaçma gibi güçlü yetenekler kazandırıyor' dedi.

Çiğ sütün, yalnızca dışkı bulaşıyla kirlenmiş bir ürün olmadığını belirten Doç. Dr. Yıldırım, 'Çiğ süt, hastalık yapma potansiyeli yüksek bakteriler için bir taşıyıcı ortam olabilir. Yani çiğ süt, görünmez bir bakteri ekosistemi aslında ve bu ekosistemdeki bazı üyeler insan sağlığı açısından risk oluşturur. Bu durum literatürde giderek önem kazanan bir kavramı işaret ediyor. Yani gıdayla bulaşan idrar yolu enfeksiyonları. Süt aracılığıyla alınan bu bakteriler sessizce üriner sisteme ulaşıp enfeksiyon oluşturabilirler. Özellikle bu durum kadınlarda, yaşlı bireylerde ve bağışıklığı zayıf kişiler için de risk oluşturuyor' ifadesine yer verdi.

Bu çalışmanın, Türkiye'deki gıda güvenliği politikaları açısından önemli bir boşluğu da görünür kıldığını vurgulayan Doç. Dr. Yıldırım, 'Mevcut denetim sistemleri hâlâ 'bakteri var mı yok mu?' yaklaşımına dayalı olarak işliyor. Oysa emarelerimiz, moleküler patojenite analizlerinin ve antimikrobiyal direnç taramalarının rutin gıda kontrol süreçlerine entegre edilmesi gerektiğine işaret etmektedir. Bir diğer kritik emaremiz, tüm izolatların sefalotin antibiyotiğine dirençli olmasının yanı sıra çoklu antibiyotik direnci de mevcut. Bu tablo, antibiyotik direncinin hayvancılık ortamlarında seçilip gıda zinciri aracılığıyla topluma geri döndüğünü açıkça ortaya koyuyor. Başka bir ifadeyle, çiftlikten sofraya uzanan çok yönlü bir direnç zinciri ile karşı karşıyayız' şeklinde konuştu.

Isıl işlemin bakteri üzerindeki etkisini de anlatan Doç. Dr. Yıldırım, 'Pastörizasyon ve kaynatma büyük oranda etkilidir; ancak sağımdan depolamaya, taşımadan işleme ve satışa kadar uzanan hijyen zinciri doğru işletilmezse risk maalesef sıfırlanmaz. Özellikle çiğ sütten yapılan peynirlerde uygulanan ısıl işlemler kısa süreli olduğu ve yeterli sıcaklığa ulaşmadığı için, dirençli bakterileri ve virülans genlerini tamamen elimine etmek her zaman mümkün değildir. Sonuç olarak, sütün doğal niteliği tek başına mikrobiyolojik güvenliği garanti etmez. Hedefimiz toplumda korku oluşturmak değil, bilimsel kanıtlarla desteklenen bir farkındalık oluşturmaktır. Uygun ısıl işlem, hijyen ve moleküler denetim süreçleri benimsendiğinde süt ve süt ürünlerinin güvenli tüketimi kolayca sağlanabilir' ifadesine yer verdi.

6 ayda 122 çiğ süt örneği incelendi

Araştırmada yer alan İnönü Üniversitesi yüksek lisans öğrencisi Aynur Akan ise, Malatya kırsalından alınan 122 adet çiğ süt örneğini 6 aylık bir periyotta toplandıklarını söyledi. Proje kapsamındaki çalışmaların bir kısmının Sinop Üniversitesi'nde yürütüldüğünü belirten Akan, 'Çalışmaların bir kısmı İnönü Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü Endüstriyel Biyoteknoloji araştırma Laboratuvarı'nda gerçekleştirilirken bir kısmı da Sinop Üniversitesi Öğretim Üyeleri Doç. Dr. Zeynep Yeğin ve Dr. Öğr. Üyesi Cumhur Avşar ile yapıldı. Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi'ne desteklerinden ötürü teşekkür ederim' diye konuştu.

Galatasaray Üniversitesi’nden Prof. Dr. Salih Murat Egi tarafından verilen eğitimde katılımcılar, su altı robotik sistemlerinin çalışma prensipleri, otonom hareket algoritmaları, sensör entegrasyonu ve gerçek zamanlı veri işleme konularında uygulamalı çalışmalar gerçekleştirdi.

ASAD Başkanı Salih Aygün, genç mühendisler için düzenlenen bu tür teknik eğitimlerin, su altı teknolojileri alanında yetişmiş insan kaynağının artırılması açısından büyük önem taşıdığını belirtti. Aygün, derneğin bilimsel ve teknolojik projelere destek vermeyi sürdüreceğini ifade etti.

Eğitim programı kapsamında genç mühendisler, teorik bilgilerini pratik uygulamalarla pekiştirerek su altı robotik teknolojileri üzerine kapsamlı deneyim kazandı.

Batarya üretiminden akıllı telefonlara, enerji sektöründen savunma sanayisine kadar birçok alanda hayati öneme sahip olan nadir toprak elementleri dünyanın dikkatini çekiyor. Çin’den sonra dünyanın en büyük ikinci nadir toprak elementlerine sahip Eskişehir’de çalışmalar sürerken benzerleri Malatya’nın Kuluncak ilçesinde yürütülüyor.

Jeoloji Mühendisleri Odası Malatya İl Temsilcisi Mehmet Yunus Gülmez, konu hakkında yaptığı açıklamada Kuluncak’ta büyük bir nadir toprak elementi rezervinin olduğunu söyledi. Gülmez, "Nadir toprak elementleri son günlerde gündeme gelen ülkemiz ve dünya için önemli bir konu. Resmî açıklamalarda dünyanın en büyük ikinci büyük rezervinin Eskişehir’de olduğu belirtildi. Bunun haricinde şehrimizde Malatya’nın Kuluncak ilçesinde de yapılan çalışmalarda büyük bir rezerv keşfi söz konusu. Bununla ilgili net bir rezerv açıklaması yok ama yapılan çalışmalar aksinin söz konusu olmadığını gösteriyor. Bununla ilgili yapılan çalışmalar Enerji Bakanlığı bünyesinde Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü (MTA) tarafından yapıldı" dedi.

Kuluncak’tan alınan örnekler incelendi

Kuluncak bölgesinde 2020 yılında çalışma yapıldığını belirten Gülmez, "Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile kurulan Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumu bünyesinde faaliyetler burada devam etti. 2020-21-22 yıllarında arazi çalışması yapıldı. Bu arazi çalışmalarında alınan örnekler incelemeye tabi tutuldu. Bu bölgede yeniden bir arazi çalışması başlayacak" şeklinde konuştu.

Çalışmalar yeniden başlayacak

Nadir toprak elementlerinin işletmesinin Malatya dışına kurulacağı yönünde açıklamada bulunan Gülmez, "Bu konuyu ilk haberleştirdiğimiz dönemde benim tek bir amacım vardı. Bir kamuoyu oluşturmak ve bu tesisi Malatya sınırları içinde yapılmasını sağlamaktı. Bürokratların, siyasilerin konuyla ilgili adım atmasını beklemekti. Ama duyumlarımız ve tahminimiz bu işletmenin Malatya sınırları içinde yapılmayacağı yönünde. Bu çalışmalar yeniden başlayacak. Kuluncak Malatya’nın bir ilçesi. Burada çok fazla yeraltı zenginliği söz konusu. Nadir toprak elementlerinin işletmesi riskli ve tabii biraz ayrıntılı. Bununla ilgili çok fazla bir teknolojiye sahip değiliz. O yüzden ilk pilot tesis Eskişehir’de kurulan tesis. Bununla ilgili ülkeler arası bakanlık seviyelerinde anlaşmalar var" dedi.

MTA’nın 2019 faaliyet raporunda Malatya’nın Kuluncak ilçesinde yer alan madenlerin belirtildiğini ifade eden Gülmez, "Bunlar mahrem bilgiler değil. 7 tane nadir toprak elementi var. Hepsi birbirinden önemli değil. Bu arz-talep meselesi. Gelecekte hangi teknolojide hangileri işe yarayacak? Bunlar önemli. Bu cevherler enerji sektöründe savunma teknolojisine kadar kullanılabilecek nitelikte özelliğe sahip. Zamanla ilerleyen teknolojiyle de daha farklı alanlarda da kullanılma müsait elementler" diye konuştu.

Baykar’ın tamamen öz kaynaklarıyla milli ve özgün olarak geliştirdiği Bayraktar KIZILELMA, Türkiye’yi havacılıkta yeni bir lige taşıyacak kritik bir kabiliyeti daha test etti. Milli insansız savaş uçağının geliştirme faaliyetleri planlandığı gibi ilerlerken platforma tamamen yerli imkanlarla ASELSAN tarafından geliştirilen TOYGUN Elektro-Optik Hedefleme Sistemi’nin (EOTS) entegrasyonu başarıyla tamamlandı. ASELSAN’ın kızılötesi (infrared) banttaki en gelişmiş ürünü olan TOYGUN, Bayraktar KIZILELMA’ya sahada büyük avantaj sağlayacak.

Uçuş testlerinde üstün performans

Geçtiğimiz hafta içinde Çorlu’daki AKINCI Uçuş Eğitim ve Test Merkezi’nde icra edilen iki ayrı uçuş testinde denenen sistem üstün performans sergiledi. Testlerde farklı irtifa ve hız rejimlerinde stabil görüntü üretimi, hareketli hedeflerde uzun menzilli takip kararlılığı ve lazer hedefleme fonksiyonlarının yüksek doğrulukla çalışması başarıyla doğrulandı. Sistemin Kızılelma’nın tümleşik görev bilgisayarı ile kesintisiz veri alışverişi sağladığı ve zorlu çevresel şartlarda dahi performansını koruduğu görüldü. Test sonuçları seri entegrasyon sürecinin önünü açan tüm teknik kriterlerin karşılandığını da gösterdi.

Dünyada bir ilk: İnsansız savaş uçağına gömülü EOTS

Bu testler "gömülü EOTS" teknolojisinin dünyada ilk kez bir insansız savaş uçağında uygulanması anlamına geliyor. F-16 gibi platformlar hedefleme sistemlerini harici bir pod olarak taşırken, Bayraktar KIZILELMA’da bu sistemin gövde içine gizlenmesi uçağın düşük radar izi (düşük görünürlük) kabiliyeti için kritik önem taşıyor. TOYGUN EOTS, Bayraktar KIZILELMA’nın bu stratejik avantajını koruyarak gelişmiş hedefleme yapabilmesini sağlıyor.

Sadece F-35 gibi 5. nesil uçaklarda var

Gövde içine gizlenmiş bu gelişmiş elektro-optik hedefleme sistemi, insanlı uçaklarda yalnızca ABD üretimi F-35 gibi 5. nesil platformlarda bulunuyor. Bayraktar KIZILELMA’ya bu teknolojinin başarıyla entegre edilmesiyle birlikte, Türkiye bu kritik kabiliyete sahip dünyadaki üç ülkeden biri oldu.

Yapay zeka destekli yeni nesil kabiliyetler

Bayraktar KIZILELMA’ya özel mühendislik yaklaşımıyla geliştirilen TOYGUN, insansız muharip konseptine özel optimizasyonlar içeriyor. Sistem 360 derece görev farkındalığına katkı sağlayan geniş spektrumlu tarama yeteneklerine sahip. Yüksek çözünürlüklü IR (Kızılötesi) görüntüleme ile uzun menzilden stratejik hedefleri ve hareketli kara/deniz unsurlarını tespit edebiliyor. Aynı zamanda yapay zekâ destekli hedef takibi ve otomatik hedef sınıflandırma algoritmalarıyla Bayraktar KIZILELMA’nın otonom gücünü artırıyor.

Tespit edilmeden taarruz edebilecek

Bayraktar KIZILELMA, bu kabiliyet sayesinde düşük görünürlük avantajını kaybetmeden düşman derinliklerine sızabilecek. Radara yakalanmadan hedefini tespit edebilecek, lazerle işaretleyebilecek ve milli mühimmatları kullanarak hedefleri imha edebilecek.

Valilik binasında Ağrı Valisi Mustafa Koç tarafından karşılanan Bakan Kacır, Valilik Şeref Defteri’ni imzaladı. Ziyarette kentte yürütülen projeler ve sanayi yatırımları hakkında bilgi alışverişinde bulunuldu.

Van YYÜ’deki akademisyenler, Türkiye ve dünya için önem taşıyan yenilenebilir enerji projesine imza attı. Van YYÜ Öğretim Üyesi Prof. Dr. Halil Durak liderliğindeki araştırma ekibi, tarımsal ve hayvansal atıklardan elde edilen biyokütleyi, termokimyasal dönüşüm yöntemleriyle enerji değeri yüksek sıvı ürünlere dönüştürmeyi başardı.

Öğretim Üyesi Prof. Dr. Halil Durak ve ekibinin laboratuvarlarında yürüttüğü çalışmalar, biyokütlenin temel bileşenlerini daha değerli formlara çevirmeye odaklanıyor. Japon araştırmacıların da yer aldığı projede, laboratuvar ortamında geliştirilen sıvı ürünler geleneksel motorlarda test ediliyor. Çalışmayla, atık materyallerin enerji sektöründe yeniden değerlendirilebilir hale getirilmesi hedefleniyor.

"Geleneksel motorlarda yakıt katkı maddesi olarak test ediyoruz"

İHA muhabirine konuşan Van YYÜ Sağlık Hizmetleri MYO Öğretim Üyesi Prof. Dr. Halil Durak, biyokütlenin termokimyasal dönüşümü üzerine araştırmalar yaptıklarını belirtti. Biyokütlenin bitkisel ve hayvansal kökenli organik, yenilenebilir bir enerji kaynağı olduğunu ifade eden Prof. Dr. Durak, "Yaptığımız çalışmalarla biyokütle yapısında bulunan lignin, selüloz ve hemiselüloz gibi biyopolimerleri daha küçük birimlere ayırarak, yapısındaki oksijeni uzaklaştırıyor ve katma değeri yüksek, enerji değeri yüksek sıvı ürünlere dönüştürmeye çalışıyoruz. En son yaptığımız çalışmada farklı özelliklerde sıvı ürünler elde ettik. Bu ürünlerin içerisinde, yakıt katkı maddesi olarak kullanılabilecek çok sayıda organik bileşik bulunmaktadır. Şu anda bu organik bileşikleri geleneksel motorlarda yakıt katkı maddesi olarak test ediyoruz" dedi.

"Atmosfere ek bir karbon salınımı yapmazlar"

Japon ortaklarıyla yürüttükleri yeni projeyi dile getiren Durak, "Laboratuvarımızda yüksek sıcaklık ve basınç altında geliştirdiğimiz bu sıvı ürünleri, daha ılıman oda şartlarında yakıt hücreleri ile yeni ürünlere dönüştürmeye çalışıyoruz. Amacımız, atık olarak değerlendirilen biyokütle temelli bileşikleri hem yakıt katkı maddesi hem de çok daha değerli ürünlere dönüştürmektir. Yaptığımız çalışmalar sonucunda elde ettiğimiz sıvı ürünlerin içinde yakıt katkı maddesi olarak kullanılabilecek potansiyele sahip bileşikler bulunmaktadır. Şu anda bu bileşikleri dizel ve benzeri motorlarda test ediyoruz. Biyokütle temelli sıvı ürünlerin fosil yakıtlara karşı önemli avantajları vardır. En büyük avantajlarından biri karbon nötr olmalarıdır. Fosil yakıtlar yandığında atmosfere karbondioksit salarken, biyokütle temelli sıvı ürünler atmosfere saldıkları karbondioksiti büyüme sürecinde tekrar kullandıkları için atmosfere ek bir karbon salınımı yapmazlar. Bu nedenle biyokütle temelli sıvı ürünlerin kullanımı çevresel açıdan büyük avantajlar sunmaktadır" diye konuştu.